Clark Gable: Król Hollywood, amant, mąż Carole Lombard, która zginęła

0

William Clark Gable, urodzony 1 lutego 1901 roku, to postać, która na zawsze wpisała się w annały historii kina jako symbol ekranowego męstwa i charyzmy. Znany powszechnie jako „Król Hollywood”, przez dekady dominował na ekranach, zdobywając serca widzów i uznanie krytyków. Jego życie, choć pełne sukcesów zawodowych, naznaczone było również osobistymi tragediami, w tym wczesną utratą matki i tragiczną śmiercią ukochanej żony, Carole Lombard. Gable, który zmarł 16 listopada 1960 roku w Los Angeles, pozostawił po sobie dziedzictwo ponad 60 filmów i status ikony, która do dziś inspiruje kolejne pokolenia.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na grudzień 2023 roku William Clark Gable miałby 112 lat.
• Żona/Mąż: Trzy razy żonaty: z Josephine Dillon, Ritą Hayworth i Carole Lombard.
• Dzieci: Dwoje dzieci: córka Judy Lewis i syn John Clark Gable.
• Zawód: Aktor filmowy.
• Główne osiągnięcie: Zdobywca Oscara za rolę w filmie „It Happened One Night” i ikoniczna kreacja Rhetta Butlera w „Przeminęło z wiatrem”.

William Clark Gable: Król Hollywood

Podstawowe informacje biograficzne

William Clark Gable, którego prawdziwe imię brzmiało William Clark Gable, przyszedł na świat 1 lutego 1901 roku w Cadiz, w stanie Ohio. Choć pierworodne imię otrzymał po ojcu, Williamie Henrym Gable’u, przez całe życie posługiwał się jedynie drugim imieniem – Clark. Ojciec często nazywał go pieszczotliwie „dzieciakiem” (the kid). Już od najmłodszych lat Clark wykazywał pewne cechy, które później zdefiniowały jego ekranową postać: determinację i pewność siebie. W 1999 roku American Film Institute umieścił go na siódmym miejscu listy największych męskich legend ekranu klasycznego kina Hollywood, co tylko podkreśla jego niekwestionowane miejsce w panteonie gwiazd. Jego aktywność zawodowa trwała imponujące 37 lat, od 1924 do 1960 roku, podczas których wystąpił w ponad 60 filmach fabularnych. Przez niemal trzy dekady utrzymywał status czołowego amanta (leading man), co jest rzadko spotykanym osiągnięciem w historii kina.

Pochodzenie i wczesne lata życia

William Clark Gable był synem Williama Henry’ego „Willa” Gable’a, który pracował jako nafciarz (oil-well driller), oraz Adeline z domu Hershelman. Ojciec był protestantem, a matka katoliczką, co stało się zarzewiem rodzinnego konfliktu po jej przedwczesnej śmierci. Tragiczne wydarzenie miało miejsce, gdy Clark miał zaledwie dziesięć miesięcy. Śmierć matki doprowadziła do sporu między ojcem a rodziną Hershelmanów o wychowanie religijne chłopca. Kluczową rolę w wychowaniu przyszłego gwiazdora odegrała jego macocha, Jennie Dunlap, z którą ojciec Clarka ożenił się w kwietniu 1903 roku. To właśnie ona dbała o jego nienaganny wygląd, uczyła go dobrych manier oraz gry na pianinie, co stanowiło wyraźny kontrast w porównaniu do surowego wychowania ojca, który stawiał na ciężką pracę fizyczną.

Kariera zawodowa i osiągnięcia

Decyzję o zostaniu aktorem Clark Gable podjął w wieku 17 lat, zainspirowany sztuką „The Bird of Paradise”. Profesjonalną drogę mógł jednak rozpocząć dopiero po ukończeniu 21 lat, kiedy otrzymał 300 dolarów spadku z funduszu powierniczego rodziny Hershelmanów. Zanim zdobył sławę, Clark Gable występował w objazdowych teatrach (tent shows) i pracował jako sprzedawca krawatów w domu towarowym Meier & Frank w Portland. Jego wczesne doświadczenia w teatrze ukształtowały jego warsztat aktorski i przygotowały go do wyzwań, jakie niosło ze sobą kino. W 1931 roku zagrał w filmie „The Painted Desert”, a w 1932 roku w „The Secret Six”, które zaczęły budować jego rozpoznawalność w Hollywood. Równie ważne były role w filmach takich jak „The Red Dust” z 1932 roku oraz „Man of Her Own” z 1932 roku. Wytwórnia MGM dostrzegła jego potencjał i zaangażowała go do wielu produkcji, budując jego wizerunek jako silnego i charyzmatycznego mężczyzny. W 1935 roku wystąpił w filmie „Bounty”, który przyniósł mu pierwszą nominację do Oscara, a także w „Gdyby miał pieniądze”. Wytwórnia MGM była jego prawdziwym domem przez wiele lat kariery.

Przełom w karierze i ikoniczne role

Prawdziwy przełom w karierze Clarka Gable’a nastąpił w 1934 roku. Za rolę w komedii Franka Capry „It Happened One Night” zdobył Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego. Sukces ten był o tyle zaskakujący, że Gable został „wypożyczony” do mniejszego studia Columbia Pictures w ramach kary za niesubordynację w MGM, a film stał się wielkim hitem. Ten triumf otworzył mu drzwi do jeszcze większych ról. W 1939 roku wcielił się w postać Rhetta Butlera w epickim filmie „Przeminęło z wiatrem” (ang. „Gone with the Wind”). Ta kreacja przyniosła mu trzecią nominację do Oscara i na zawsze zapisała go w historii popkultury. Do dziś jego kreacja Rhetta Butlera jest uznawana za jedną z najbardziej ikonicznych ról męskich wszech czasów. W tym samym roku wystąpił również w filmie „The Ice Follies of 1939”. W późniejszych latach jego kariery pojawiły się takie produkcje jak „Boom Town” (1940), „Comrade X” (1940), „They Met in Bombay” (1941) oraz „Honky Tonk” (1941). W 1943 roku, po przerwie związanej ze służbą wojskową, powrócił na ekran w filmie „Salute to the Marines”. Kolejne znaczące role to między innymi w „Main Street After Dark” (1945), „The Postman Always Rings Twice” (1946), „Cass Timberlane” (1947), „Homecoming” (1948) oraz „Command Decision” (1948). W latach 50. zagrał w filmach takich jak „Any Number Can Play” (1949), „Key to the City” (1950), „Across the Wide Missouri” (1951), „Lone Star” (1952), „The Prisoner of Zenda” (1952), „Mogambo” (1953), „Betrayed” (1954), „Soldier of Fortune” (1955), „The Tall Men” (1955), „Run Silent, Run Deep” (1958), „It Started in Naples” (1960) oraz „The Misfits” (1961).

Filmografia Clarka Gable’a (wybrane tytuły)

• The Painted Desert (1931)
• The Secret Six (1931)
• The Finger Points (1931)
• The Gilded Lily (1935)
• The Red Dust (1932)
• Man of Her Own (1932)
• Dancing Lady (1933)
• The Outward Bound (1930)
• It Happened One Night (1934)
• Bunt na Bounty (Mutiny on the Bounty) (1935)
• The Call of the Wild (1935)
• San Francisco (1936)
• Love on the Run (1936)
• Saratoga (1937)
• Test Pilot (1938)
• Too Hot to Handle (1938)
• Idiot’s Delight (1939)
• Przeminęło z wiatrem (Gone with the Wind) (1939)
• Strange Cargo (1940)
• Boom Town (1940)
• Comrade X (1940)
• They Met in Bombay (1941)
• Honky Tonk (1941)
• Salute to the Marines (1943)
• Main Street After Dark (1945)
• The Postman Always Rings Twice (1946)
• Cass Timberlane (1947)
• Homecoming (1948)
• Command Decision (1948)
• Any Number Can Play (1949)
• Key to the City (1950)
• Across the Wide Missouri (1951)
• Lone Star (1952)
• The Prisoner of Zenda (1952)
• Mogambo (1953)
• Betrayed (1954)
• Soldier of Fortune (1955)
• The Tall Men (1955)
• Run Silent, Run Deep (1958)
• It Started in Naples (1960)
• Skłóceni z losem (The Misfits) (1961)

Nagrody i nominacje

Clark Gable zdobył Nagrodę Akademii (Oscara) dla najlepszego aktora pierwszoplanowego w 1934 roku za rolę w filmie „It Happened One Night”. Był to historyczny moment, ponieważ film ten jako pierwszy zdobył „Wielką Piątkę” Oscarów: najlepszy film, reżyser, scenariusz, aktor i aktorka. Oprócz tej wygranej, Gable był nominowany jeszcze dwukrotnie w kategorii najlepszy aktor. Pierwsza nominacja miała miejsce w 1935 roku za rolę Fletchera Christiana w „Buncie na Bounty” (w oryg. „Mutiny on the Bounty”). Druga nominacja przypadła mu w 1939 roku za niezapomnianą postać Rhetta Butlera w „Przeminęło z wiatrem”. Te wyróżnienia potwierdzają jego status jako jednego z najwybitniejszych aktorów swojego pokolenia.

Życie prywatne i rodzinne

Życie osobiste Clarka Gable’a było równie burzliwe i fascynujące, co jego kariera. Wychowywany w trudnych warunkach, z wczesną stratą matki, doświadczył wpływu różnych kobiet, które kształtowały jego życie. Jego małżeństwa i związki często stanowiły temat zainteresowania prasy brukowej, a czasem nawet skandalu.

Pierwsze małżeństwa i kluczowe relacje

W 1924 roku Clark Gable poślubił swoją trenerkę aktorską, Josephine Dillon. Była ona od niego o 17 lat starsza, jednak odegrała kluczową rolę w jego rozwoju. Dillon nie tylko zarządzała jego wczesną karierą, ale także finansowała naprawę jego uzębienia, co było niezbędne do dalszych sukcesów. Nauczyła go także kontrolować wysoki głos i poprawiła jego postawę, przygotowując go do podboju Hollywood. Po rozwodzie z Dillon, Gable poślubił aktorkę Ritę Hayworth, jednak ich związek był krótkotrwały. Kolejną ważną postacią w jego życiu była aktorka Jean Harlow, z którą miał doskonałą chemię na ekranie, a ich relacja była przedmiotem wielu spekulacji. Choć nie byli małżeństwem, ich wzajemne uczucie było silne.

Tragedia i jej wpływ

Największą miłością życia Clarka Gable’a była jego trzecia żona, aktorka Carole Lombard. Poślubił ją w 1939 roku, a ich małżeństwo uchodziło za jedno z najszczęśliwszych w Hollywood. Niestety, ich wspólna droga została tragicznie przerwana w 1942 roku, gdy Carole Lombard zginęła w katastrofie lotniczej. Ta strata pogrążyła Gable’a w głębokiej depresji i wpłynęła na jego dalsze życie. To właśnie po śmierci żony, mimo wieku (41 lat) i sprzeciwu wytwórni MGM, zaciągnął się do United States Army Air Forces, pragnąc w ten sposób uczcić jej pamięć lub znaleźć ukojenie w służbie.

Potomstwo i tajemnica Judy Lewis

Clark Gable miał dwoje dzieci. Jednym z nich była córka Judy Lewis, która była owocem romansu z aktorką Lorettą Young podczas pracy nad filmem „Zew krwi” w 1935 roku. Przez lata fakt ten był ukrywany przed opinią publiczną, a sama Judy dowiedziała się o swoim pochodzeniu dopiero jako dorosła kobieta. Drugim dzieckiem był syn John Clark Gable, urodzony z ostatniej żony, Kay Spreckels.

Służba wojskowa

Po tragicznej śmierci Carole Lombard w 1942 roku, Clark Gable, mimo swojego wieku i sprzeciwu wytwórni MGM, zaciągnął się do United States Army Air Forces. Jego decyzja była silnie motywowana żałobą i potrzebą znalezienia nowego celu. Służył jako strzelec pokładowy i filmowiec, biorąc udział w pięciu misjach bojowych nad Europą, w tym nad Niemcami. Służba ta była dla niego ważnym doświadczeniem, które znacząco wpłynęło na jego postrzeganie świata. Zakończył służbę w stopniu majora, a za swoje zasługi wojenne został odznaczony m.in. Distinguished Flying Cross (Zaszczytnym Krzyżem Lotniczym) oraz Air Medal. Jego powrót do kina po wojnie był wyczekiwany przez miliony fanów.

Kontrowersje i mniej znane fakty

Choć Clark Gable jest postacią powszechnie uwielbianą, jego droga do sławy nie była pozbawiona przeszkód i kontrowersji. Jego kariera rozpoczęła się od odrzucenia, a życie prywatne obfitowało w romanse, które nierzadko znajdowały się na pierwszych stronach gazet.

Wczesne odrzucenie i rozwój kariery

Na początku swojej kariery Darryl F. Zanuck z Warner Bros. odrzucił Gable’a podczas testów do filmu „Mały Cezar”. Zanuck brutalnie stwierdził, że Gable ma „za duże uszy i wygląda jak małpa”. Ta opinia stała się jedną z najsłynniejszych błędnych ocen talentu w historii Hollywood. Mimo tego niepowodzenia, Clark Gable kontynuował swoją drogę, a jego determinacja i talent pozwoliły mu pokonać te początkowe trudności. Jego kariera w latach 30. była niezwykle dynamiczna, a rola w filmie „The Painted Desert” z 1931 roku stanowiła jeden z pierwszych kroków na drodze do wielkiej sławy. W 1931 roku zagrał także w filmie „The Finger Points”. W 1932 roku wystąpił w filmach „The Secret Six” i „The Gilded Lily”. W 1933 roku zagrał w „Dancing Lady” oraz „The Outward Bound”.

Miłosne perypetie i ich konsekwencje

Relacja Clarka Gable’a z aktorką Joan Crawford była niezwykle intensywna. Ich romans, nazwany przez dziennikarkę Adelę Rogers St. Johns „romansem, który niemal spalił Hollywood”, budził ogromne zainteresowanie. Był tak silny, że Louis B. Mayer, szef MGM, groził obojgu zerwaniem kontraktów, jeśli nie przestaną się spotykać w życiu prywatnym. Te historie tylko podsycały legendę Clarka Gable’a jako uwodziciela i mężczyzny z krwi i kości.

Talenty poza ekranem

Od młodości Clark Gable przejawiał duże zdolności techniczne. Uwielbiał naprawiać samochody ze swoim ojcem, a ta pasja do maszyn towarzyszyła mu przez całe życie. Mimo wizerunku twardziela, Clark Gable kochał literaturę. W zaufanym gronie potrafił recytować z pamięci sonety Williama Shakespeare’a. Istnieje również popularna legenda, że po scenie w filmie „It Happened One Night”, w której Gable zdejmuje koszulę i pokazuje, że nie nosi pod nią podkoszulka, sprzedaż męskiej bielizny w USA drastycznie spadła. Ta anegdota ilustruje jego ogromny wpływ na kulturę i modę tamtych czasów.

Clark Gable, jako „Król Hollywood”, udowodnił, że determinacja i talent mogą pokonać wszelkie przeszkody, a jego życie stanowi inspirujący przykład dla przyszłych pokoleń artystów.

William Clark Gable, „Król Hollywood”, pozostaje jedną z najbardziej rozpoznawalnych i uwielbianych postaci w historii kina. Jego charyzma, męskość i talent aktorski na zawsze zapisały się na kartach historii dzięki niezapomnianym rolom, takim jak Rhett Butler w „Przeminęło z wiatrem” czy Peter Warne w „It Happened One Night”, za którą otrzymał Oscara. Mimo burzliwego życia osobistego, naznaczonego utratą ukochanej żony Carole Lombard i tragicznym wypadkiem podczas służby wojskowej, Gable nigdy nie przestał być symbolem ekranowego dżentelmena. Jego dziedzictwo to nie tylko ponad 60 filmów, ale także inspiracja dla pokoleń aktorów i dowód na to, że prawdziwy talent i determinacja potrafią pokonać wszelkie trudności.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Clark_Gable