Johan Cruyff, urodzony 25 kwietnia 1947 roku w Amsterdamie, był legendarnym holenderskim piłkarzem i trenerem, powszechnie uznawanym za jednego z najwybitniejszych graczy wszech czasów. Na marzec 2024 roku miałby 77 lat. Jako kluczowa postać filozofii futbolu totalnego, Cruyff zdobył serca kibiców na całym świecie, prowadząc Ajax Amsterdam do trzech Pucharów Europy i FC Barcelonę do pierwszego w historii klubu triumfu w tych rozgrywkach jako trener. Jego syn, Jordi Cruyff, również podążył śladami ojca, odnosząc sukcesy na boiskach piłkarskich.
Johan Cruyff, znany również jako Hendrik Johannes Cruijff, zmarł 24 marca 2016 roku w Barcelonie, w wieku 68 lat, pozostawiając po sobie niezwykłe dziedzictwo w świecie futbolu. Jego życie było naznaczone talentem, innowacyjnością i głębokim wpływem na rozwój taktyki piłkarskiej, który trwa do dziś.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na marzec 2024 roku miałby 77 lat.
- Żona/Mąż: Brak informacji w dostarczonym tekście.
- Dzieci: Syn Jordi Cruyff.
- Zawód: Piłkarz, trener, menedżer.
- Główne osiągnięcie: Trzykrotne zwycięstwo w Pucharze Europy jako piłkarz z Ajaxem; pierwszy w historii Puchar Europy dla FC Barcelony jako trener.
Johan Cruyff: Ikona Futbolu Totalnego
Hendrik Johannes Cruijff, znany światu jako Johan Cruyff, przyszedł na świat 25 kwietnia 1947 roku w Amsterdamie. Uznawany za najwybitniejszego holenderskiego piłkarza w historii, jego wpływ na futbol wykraczał daleko poza boisko, czyniąc go jednym z najlepszych graczy i menedżerów wszech czasów. Mierzący 1,78 m wzrostu, występował głównie jako napastnik lub ofensywny pomocnik. W młodości zmagał się z niedorozwojem fizycznym, co wymagało od niego intensywnych ćwiczeń i specjalnej diety.
Johan Cruyff zmarł 24 marca 2016 roku w Barcelonie, w wieku 68 lat. Okoliczności jego śmierci były naznaczone osobistymi obawami, gdyż nastąpiła niemal w tym samym wieku, w którym zmarł jego ojciec.
Rodzina i życie prywatne Johana Cruyffa
Dorastając w skromnych warunkach w robotniczej dzielnicy Amsterdamu, zaledwie pięć minut od stadionu Ajaxu, Johan Cruyff doświadczył trudów życia od najmłodszych lat. Tragiczne wydarzenie miało miejsce, gdy Johan miał zaledwie 12 lat – jego ojciec zmarł na zawał serca w wieku 45 lat. Ta strata głęboko ukształtowała mentalność młodego Cruyffa, który od tej pory traktował swoją karierę piłkarską jako hołd dla ojca. Po przekroczeniu 45. roku życia sam zaczął zmagać się z poważnymi problemami kardiologicznymi.
Po śmierci ojca, matka Johana podjęła pracę jako sprzątaczka w klubie Ajax, co jeszcze bardziej utwierdziło go w dążeniu do zapewnienia bezpieczeństwa finansowego. Kluczową postacią w jego życiu i rozwoju stał się drugi mąż jego matki, Henk Angel, pracownik polowy w Ajaxie. W dorosłym życiu Johan Cruyff sam został ojcem syna o imieniu Jordi, który kontynuował rodzinne dziedzictwo, grając zawodowo w piłkę nożną. Nadanie synowi katalońskiego imienia Jordi było znaczącym gestem, który zbliżył go do kibiców w Barcelonie.
Kariera piłkarska Johana Cruyffa
Początki w Ajaxie Amsterdam
Droga Johana Cruyffa do wielkiej piłki rozpoczęła się w jego dziesiąte urodziny, kiedy to dołączył do systemu młodzieżowego Ajaxu Amsterdam. Jego talent został zauważony przez trenera Jany’ego van der Veena, co pozwoliło mu na rozpoczęcie kariery. W kolejnych latach stał się integralną częścią złotego okresu „Total Football”, filozofii opracowanej przez Rinusa Michelsa.
W barwach Ajaxu Amsterdam Johan Cruyff osiągnął spektakularne sukcesy, zdobywając osiem tytułów mistrza Eredivisie i trzykrotnie z rzędu Puchar Europy (1971, 1972, 1973). Występując w 329 meczach dla tego klubu, strzelił imponującą liczbę 257 goli.
Transfer do FC Barcelony
W 1973 roku Johan Cruyff przeniósł się do FC Barcelony, realizując transfer, który wówczas stanowił rekord świata. Już w swoim pierwszym sezonie gry w barwach Barcelony, Cruyff poprowadził klub do zdobycia tytułu mistrza Hiszpanii, pierwszego od 14 lat. Szczególnie zapamiętany został mecz przeciwko Realowi Madryt, który Barcelona wygrała 5:0.
Kariera w Stanach Zjednoczonych
Po krótkiej, pierwszej emeryturze w 1978 roku, Johan Cruyff zdecydował się na powrót do gry w Stanach Zjednoczonych. Reprezentował barwy Los Angeles Aztecs w 1979 roku, a następnie Washington Diplomats w latach 1980–1981.
Powrót do Europy i zakończenie kariery
Po przygodzie w Stanach Zjednoczonych, Cruyff powrócił do Europy, zaliczając krótki epizod w hiszpańskim klubie Levante. Następnie ponownie założył koszulkę Ajaxu, by ostatecznie zakończyć swoją bogatą karierę piłkarską w barwach Feyenoordu w 1984 roku.
Johan Cruyff w reprezentacji Holandii
Johan Cruyff był również kluczową postacią holenderskiej reprezentacji narodowej. Poprowadził „Oranje” do finału Mistrzostw Świata w 1974 roku, gdzie swoimi umiejętnościami zasłużył na Złotą Piłkę dla najlepszego zawodnika turnieju. Łącznie w kadrze narodowej rozegrał 48 meczów, w których zdobył 33 gole.
Kariera trenerska i zarządcza Johana Cruyffa
Sukcesy trenerskie w Ajaxie
Po zakończeniu kariery piłkarskiej, Johan Cruyff rozpoczął pracę jako trener. Jako szkoleniowiec Ajaxu Amsterdam w latach 1985–1988, odniósł znaczący sukces, zdobywając Puchar Zdobywców Pucharów w 1987 roku. Promował wówczas ofensywny styl gry oparty na posiadaniu piłki.
Budowa „Dream Teamu” w FC Barcelonie
Jako trener FC Barcelony w latach 1988–1996, Johan Cruyff stworzył legendarną drużynę, znaną jako „Dream Team”. Pod jego wodzą klub zdobył cztery tytuły mistrza Hiszpanii z rzędu, dominując na krajowym podwórku. Jego wizjonerskie podejście do taktyki i treningu położyło fundamenty pod późniejsze sukcesy klubu.
Największym triumfem trenerskiej kariery Cruyffa w Barcelonie było zdobycie pierwszego w historii klubu Pucharu Europy w 1992 roku. Po zakończeniu kariery trenerskiej, Johan Cruyff kontynuował pracę w strukturach klubowych, pełniąc funkcję doradcy technicznego.
Najważniejsze nagrody i osiągnięcia Johana Cruyffa
Johan Cruyff jako pierwszy piłkarz w historii trzykrotnie zdobył prestiżową nagrodę Złotej Piłki (1971, 1973, 1974). Jego wybitne osiągnięcia zostały docenione przez organizacje międzynarodowe. W 1999 roku został wybrany Europejskim Piłkarzem Stulecia przez Międzynarodową Federację Historii i Statystyki Futbolu (IFFHS).
W plebiscycie na Światowego Piłkarza Stulecia zajął drugie miejsce, ustępując jedynie Pelému. FIFA również doceniła jego wkład, włączając go do Drużyny Marzeń Mistrzostw Świata FIFA w 2002 roku. Ponadto, w 2004 roku został umieszczony na liście FIFA 100.
Kluczowe nagrody i wyróżnienia Johana Cruyffa
- Złota Piłka: 1971, 1973, 1974
- Europejski Piłkarz Stulecia (IFFHS): 1999
- Światowy Piłkarz Stulecia (IFFHS): 2. miejsce
- Drużyna Marzeń Mistrzostw Świata FIFA: 2002
- Lista FIFA 100
Ciekawostki i kontrowersje z życia Johana Cruyffa
Jednym z najbardziej wstrząsających faktów, który wyszedł na jaw dopiero po latach, była jego rezygnacja z udziału w Mistrzostwach Świata w 1978 roku. Przyczyną tej decyzji była próba porwania, której on i jego rodzina padli ofiarą w ich domu w Barcelonie. To traumatyczne wydarzenie odebrało mu chęć do gry na najwyższym poziomie.
Po powrocie po kontuzji w 1970 roku, Cruyff zaczął nosić numer 14 zamiast tradycyjnej „dziewiątki”, co stało się jego znakiem rozpoznawczym. Numer 14 został zastrzeżony przez Ajax w 2007 roku na jego cześć. W młodości, zanim całkowicie poświęcił się piłce nożnej, Johan Cruyff do 15. roku życia trenował baseball w sekcji Ajaxu. Jego podejście do nauki szkolnej było mniej entuzjastyczne – dwukrotnie powtarzał klasę i ostatecznie porzucił szkołę średnią bez uzyskania dyplomu.
Podczas meczu ze Szwecją na Mundialu 1974, Johan Cruyff zaprezentował słynny zwód, znany dziś jako „Cruyff Turn” (obrót Cruyffa). Jego wpływ na świat jest tak znaczący, że na jego cześć nazwano planetoidę (14282 Cruijff). Od 2018 roku główny stadion Ajaxu Amsterdam nosi nazwę Johan Cruyff Arena. Cruyff był znany ze swojego unikalnego sposobu wypowiadania się, zwanego „Cruijffiaans”, pełnego paradoksalnych i błyskotliwych cytatów o futbolu.
To właśnie Cruyff zaproponował stworzenie akademii piłkarskiej na wzór tej z Ajaxu, co doprowadziło do powstania słynnej La Masia w Barcelonie. Przez dużą część swojej kariery był nałogowym palaczem, co rzucił dopiero po operacji serca w 1991 roku, stając się później twarzą kampanii antynikotynowych. Zadebiutował w reprezentacji Holandii w 1966 roku w meczu przeciwko Węgrom, strzelając od razu gola. W swoim ostatnim meczu dla Ajaxu przed odejściem do Barcelony w 1973 roku, kibice zgotowali mu owację na stojąco.
Johan Cruyff był znany z silnego charakteru i częstych kłótni z sędziami oraz działaczami piłkarskimi, co dodawało mu charyzmy. Założył Johan Cruyff Foundation, która pomaga dzieciom niepełnosprawnym poprzez sport. Uważa się, że bez Cruyffa nie byłoby sukcesów reprezentacji Hiszpanii i Barcelony w XXI wieku. Jego śmierć wywołała żałobę narodową w Holandii i ogromne poruszenie w świecie sportu.
Ciekawostki z życia i kariery Johana Cruyffa
- Do 15. roku życia trenował baseball w sekcji Ajaxu.
- Dwukrotnie powtarzał klasę i porzucił szkołę średnią bez uzyskania dyplomu.
- Podczas Mundialu 1974 zaprezentował słynny zwód znany jako „Cruyff Turn”.
- Na jego cześć nazwano planetoidę (14282 Cruijff).
- Główny stadion Ajaxu Amsterdam od 2018 roku nosi nazwę Johan Cruyff Arena.
- Był znany z paradoksalnych i błyskotliwych cytatów, określanych jako „Cruijffiaans”.
- Zaproponował stworzenie akademii piłkarskiej La Masia w Barcelonie.
- Przez dużą część kariery był nałogowym palaczem, rzucił palenie po operacji serca w 1991 roku.
- Zadebiutował w reprezentacji Holandii w 1966 roku, strzelając gola.
- W ostatnim meczu przed odejściem do Barcelony kibice zgotowali mu kilkunastominutową owację na stojąco.
| Okres | Klub | Sukcesy |
|---|---|---|
| 1957–1973 | Ajax Amsterdam | 8x Mistrz Eredivisie, 3x Puchar Europy (1971, 1972, 1973) |
| 1973–1978 | FC Barcelona | Mistrzostwo Hiszpanii (1974) |
| 1979 | Los Angeles Aztecs | – |
| 1980–1981 | Washington Diplomats | – |
| – | Levante | – |
| – | Ajax Amsterdam (powrót) | – |
| 1984 | Feyenoord | – |
| Okres | Klub | Sukcesy |
|---|---|---|
| 1985–1988 | Ajax Amsterdam | Puchar Zdobywców Pucharów (1987) |
| 1988–1996 | FC Barcelona | 4x Mistrzostwo Hiszpanii, Puchar Europy (1992) |
Warto wiedzieć: Johan Cruyff był kluczową postacią filozofii futbolu totalnego, opracowanej przez Rinusa Michelsa, która zrewolucjonizowała taktykę piłkarską.
Warto wiedzieć: Po śmierci ojca, matka Johana pracowała jako sprzątaczka w Ajaxie, co miało wpływ na jego późniejszą obsesję na punkcie bezpieczeństwa finansowego.
Warto wiedzieć: Nadanie synowi, Jordiemu Cruyffowi, katalońskiego imienia było znaczącym gestem zbliżającym go do kibiców w Barcelonie.
Warto wiedzieć: Rezygnacja z udziału w Mistrzostwach Świata w 1978 roku była spowodowana próbą porwania jego rodziny.
Warto wiedzieć: Jego wpływ na rozwój taktyki jest tak znaczący, że uważa się go za prekursora sukcesów reprezentacji Hiszpanii i Barcelony w XXI wieku.
Johan Cruyff na zawsze pozostanie symbolem piękna gry i intelektualnego podejścia do futbolu, którego filozofia i dziedzictwo wciąż inspirują, przypominając, że prostota w piłce nożnej jest najtrudniejsza do osiągnięcia.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Johan_Cruyff
