Rossini: Gioacchino, cyrulik sewilski i operowy geniusz muzyczny

0

Gioachino Rossini, urodzony 29 lutego 1792 roku w Pesaro, to postać monumentalna w historii muzyki, uznawany za jednego z najwybitniejszych włoskich kompozytorów przełomu epok klasycznej i romantycznej. Jego twórczość wyznaczyła nowe standardy zarówno dla opery komicznej, jak i poważnej, czyniąc go centralną postacią europejskiego życia muzycznego pierwszej połowy XIX wieku. Rossini, który zmarł 13 listopada 1868 roku, pozostawił po sobie bogate dziedzictwo artystyczne, obejmujące liczne arcydzieła operowe, które do dziś goszczą na światowych scenach. Był jedynym dzieckiem Giuseppe i Anny Rossini, pary o muzycznych talentach, co z pewnością wpłynęło na jego wczesne zainteresowania i rozwój artystyczny.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na listopad 1868 roku miał 76 lat.
• Żona/Mąż: Isabella Colbran.
• Dzieci: Brak informacji w dostarczonym tekście.
• Zawód: Kompozytor operowy.
• Główne osiągnięcie: Skomponowanie opery „Cyrulik sewilski”, uznawanej za arcydzieło gatunku.

Gioachino Rossini – Życie i Twórczość Wielkiego Kompozytora Operowego

Podstawowe Informacje Biograficzne

Data i Miejsce Urodzenia

Gioachino Antonio Rossini przyszedł na świat 29 lutego 1792 roku w Pesaro, malowniczym mieście położonym na wybrzeżu Adriatyku, które w tamtym czasie wchodziło w skład Państwa Kościelnego. Jego narodziny w roku przestępnym sprawiały, że jego urodziny były wydarzeniem występującym rzadziej, co stanowiło pewną osobliwość jego biografii. Miejscowość Pesaro, skąd wywodził się kompozytor, zyskała dzięki niemu międzynarodowe uznanie.

Status Kompozytora i Styl Muzyczny

Gioachino Rossini jest powszechnie uznawany za jednego z najwybitniejszych włoskich kompozytorów przełomu epok klasycznej i romantycznej. W ciągu swojej stosunkowo krótkiej, lecz niezwykle intensywnej kariery, zdołał wyznaczyć zupełnie nowe standardy zarówno dla opery komicznej (oper buffa), jak i dla opery poważnej (opera seria). Jego muzyka, charakteryzująca się melodyjnością, błyskotliwą orkiestracją i wirtuozerią wokalną, uczyniła go centralną postacią europejskiego życia muzycznego pierwszej połowy XIX wieku. Jego styl, często określany mianem „bel canto”, zrewolucjonizował sposób pisania partii wokalnych i orkiestrowych.

Data i Miejsce Śmierci

Gioachino Rossini zakończył swoje życie 13 listopada 1868 roku, w wieku 76 lat. Zmarł w Passy, pod Paryżem. Jego odejście było znaczącym wydarzeniem dla świata muzyki, zamykając pewien rozdział w historii opery włoskiej.

Rodzina i Życie Prywatne

Rodzice i Ich Zawody

Gioachino Rossini był jedynym dzieckiem swoich rodziców, obojga związanych ze światem muzyki. Jego ojciec, Giuseppe Rossini, był utalentowanym trębaczem i waltornistą. Matka, Anna (z domu Guidarini), choć pracowała jako szwaczka, posiadała również talent wokalny i była śpiewaczką operową. To muzyczne środowisko rodzinne z pewnością miało ogromny wpływ na wczesne zainteresowanie młodego Gioachino muzyką i jego późniejszą karierę.

Ojciec – Charakter i Problemy Prawne

Giuseppe Rossini, ojciec kompozytora, był postacią barwną i złożoną. Opisywany jako osoba urocza, ale jednocześnie porywcza i niefrasobliwa, często wpadał w tarapaty. Jego problemy prawne były dwukrotne: w 1790 roku został uwięziony za niesubordynację wobec władz lokalnych, a następnie, w latach 1799–1800, ponownie trafił do więzienia za swój aktywizm republikański i wspieranie wojsk Napoleona. Te burzliwe wydarzenia z życia ojca z pewnością stanowiły dla młodego Rossiniego trudne, choć być może inspirujące doświadczenia.

Małżeństwo z Isabellą Colbran

W marcu 1822 roku, w wieku 30 lat, Gioachino Rossini poślubił Isabellę Colbran. Była ona wówczas słynną primadonną teatru San Carlo w Neapolu. Colbran była od niego o siedem lat starsza, co jednak nie stanowiło przeszkody dla ich związku. Jej kariera wokalna i sceniczna z pewnością miała wpływ na twórczość Rossiniego, zwłaszcza w okresie jego pracy w Neapolu.

Wcześniejsze Relacje z Kobietami

Przed zawarciem małżeństwa z Isabellą Colbran, Gioachino Rossini był znany ze swojej słabości do śpiewaczek występujących w zespołach, z którymi współpracował. Wśród jego wczesnych kochanek wymieniane są m.in. Ester Mombelli oraz Maria Marcolini. Te związki, choć ulotne, świadczą o jego ówczesnym stylu życia i towarzyskich koneksjach w świecie operowym.

Kariera Zawodowa i Twórczość Operowa

Wczesny Start i Edukacja Muzyczna

Talent Gioachino Rossiniego objawił się bardzo wcześnie. Zaczął komponować już w wieku 12 lat, co świadczy o jego niezwykłej muzykalności i determinacji. Formalną edukację muzyczną odebrał w Liceo Musicale w Bolonii, gdzie zdobywał wiedzę teoretyczną i praktyczną. Mimo propozycji kontynuowania studiów po dwóch latach nauki, młody Rossini zdecydował się przerwać formalną edukację. Pragnął zdobywać doświadczenie w „prawdziwym świecie” teatrów muzycznych, co okazało się kluczową decyzją dla jego rozwoju jako kompozytora operowego. Jego nauka kontrapunktu w Bolonii, rozpoczęta w 1807 roku, stanowiła solidną podstawę jego późniejszych dzieł.

Debiut Sceniczny

Pierwsza wystawiona opera Gioachino Rossiniego, jednoaktowa komedia „La cambiale di matrimonio”, miała swoją premierę w weneckim Teatro San Moisè w listopadzie 1810 roku. Kompozytor miał wówczas zaledwie 18 lat, co czyni jego debiut niezwykle wczesnym i imponującym wydarzeniem. Opera ta, choć niewielka formą, była zapowiedzią przyszłych sukcesów i pokazała potencjał młodego twórcy w gatunku opery komicznej.

Okres Neapolitański i Rozwój Twórczości

W 1815 roku Gioachino Rossini objął stanowisko dyrektora muzycznego teatrów królewskich w Neapolu. Ten okres, trwający do 1822 roku, okazał się niezwykle płodny. Dzięki stałemu zespołowi wybitnych śpiewaków i doskonałej orkiestrze, Rossini mógł tworzyć dzieła bardziej rozbudowane i poważne, pisząc w tym czasie aż 18 oper. Neapol stał się dla niego poligonem doświadczalnym, gdzie doskonalił swój styl i poszerzał swoje muzyczne horyzonty. W tym okresie powstała jedna z najważniejszych oper w karierze Rossiniego, która na stałe wpisała się w historię muzyki operowej.

Sukces „Cyrulika Sewilskiego”

W 1816 roku w Rzymie odbyła się premiera najsłynniejszego dzieła Gioachino Rossiniego – „Il barbiere di Siviglia” (Cyrulik sewilski). Choć pierwszy wieczór okazał się katastrofą z powodu incydentów na scenie, dzieło to w krótkim czasie zdobyło ogromną popularność i stało się światowym fenomenem. Opera komiczna na podstawie dramatu Pierre’a Beaumarchais’ego jest dziś uważana za jedno z najwybitniejszych dzieł w historii muzyki operowej, a jej uwertura jest powszechnie rozpoznawalna. Premiera opery w Teatro Argentina w Rzymie była punktem zwrotnym w karierze kompozytora, mimo początkowych trudności. „Cyrulik sewilski” jest najczęściej wykonywaną operą Rossiniego.

Ostatnia Opera i Kontrakt Paryski

Po przeprowadzce do Paryża w 1824 roku, Gioachino Rossini kontynuował swoją pracę kompozytorską. W tym okresie stworzył m.in. operę „Il viaggio a Reims”, a także swoje ostatnie wielkie dzieło operowe – „Guillaume Tell” (Wilhelm Tell), które miało premierę w 1829 roku. To monumentalne dzieło, inspirowane historią narodowego bohatera Szwajcarii, stanowiło kulminację jego twórczości operowej i jednocześnie jego ostatnią operę. Po tym spektakularnym zakończeniu kariery w dziedzinie opery, kompozytor miał jeszcze wiele lat życia przed sobą.

Niespodziewana Emerytura

Po premierze „Wilhelma Tella” w 1829 roku, Gioachino Rossini, mając zaledwie 37 lat i będąc u szczytu sławy, podjął niezwykle zaskakującą decyzję o wycofaniu się z pisania oper. Ta nagła emerytura trwała przez kolejne 40 lat jego życia. Mimo braku nowych dzieł operowych, Rossini pozostał aktywny muzycznie, tworząc inne formy. Ta decyzja, choć dla wielu zagadkowa, pozwoliła mu cieszyć się owocami swojej pracy i żyć w dostatku.

Najważniejsze Osiągnięcia i Nagrody

Warto wiedzieć: Gioachino Rossini osiągnął szczyty sławy już w młodym wieku, zdobywając uznanie zarówno we Włoszech, jak i na arenie międzynarodowej.

Tytuł „Maestro di Cartello”

Ogromny sukces opery „La pietra del paragone” w mediolańskiej La Scali w 1812 roku przyniósł Gioachino Rossiniemu zasłużony tytuł „maestro di cartello”. Oznaczało to, że samo jego nazwisko umieszczone na afiszu gwarantowało pełną salę i entuzjastyczne przyjęcie przez publiczność. Był to wyraz ogromnego szacunku i popularności, jaką szybko zdobył kompozytor.

Międzynarodowa Sława i Rozpoznawalność

Już w 1813 roku, po sukcesie opery „Tancredi”, nazwisko Rossiniego stało się znane na całym świecie. Jego dzieła zaczęły być wystawiane w najważniejszych metropoliach Europy i Ameryki, docierając do Londynu w 1820 roku oraz do Nowego Jorku w 1825 roku. Ta błyskawiczna i wszechstronna międzynarodowa sława świadczy o uniwersalności i ponadczasowości jego muzyki, która szybko przekraczała granice kulturowe i geograficzne. Jego opera komiczna odniosła oszałamiający sukces.

Muzyka i Styl

„Kod Rossiniego” – Cechy Charakterystyczne

Gioachino Rossini wypracował bardzo charakterystyczny styl muzyczny, który stał się jego znakiem rozpoznawczym. Do jego kluczowych elementów należało słynne „crescendo Rossiniego”, czyli stopniowe narastanie dynamiki i tempa, które budowało napięcie i ekscytację w utworach. Ponadto, Rossini stosował specyficzną strukturę arii, często z rozbudowanymi popisami wokalnymi, które podkreślały wirtuozerię śpiewaków. Jego muzyka była pełna energii, dowcipu i melodyjnej błyskotliwości, co sprawiało, że jego opery były niezwykle popularne.

Produktywność i Autocytaty w Twórczości

W latach 1810–1823 Gioachino Rossini wykazał się niezwykłą produktywnością, komponując aż 34 opery. Tak ogromne tempo pracy zmuszało go do kreatywnych rozwiązań, w tym do „pożyczania” fragmentów muzycznych z własnych, wcześniejszych dzieł. Przykładem tego zjawiska jest uwertura do „Cyrulika sewilskiego”, która pochodzi z wcześniejszej opery „Elisabetta, regina d’Inghilterra”. Te autocytaty nie umniejszały wartości jego dzieł, a często stanowiły dowód na spójność jego stylu i umiejętność ponownego wykorzystania własnych pomysłów muzycznych. Kompozytor ten napisał 20 oper w ciągu swojej kariery, a jego uwertury do oper są powszechnie znane.

Późniejsza Twórczość po Emeryturze Operowej

Po przejściu na operową emeryturę w wieku 37 lat, Gioachino Rossini nie zaprzestał całkowicie tworzenia. Skupił się na innych formach muzycznych. Pisał m.in. utwory religijne, z których najbardziej znane jest „Stabat Mater”. Ponadto, skomponował zbiór drobnych utworów fortepianowych i wokalnych, które żartobliwie nazwał „Péchés de vieillesse” (Grzechy starości). Ten zbiór, choć nie operowy, pokazuje jego dalszą kreatywność i poczucie humoru.

Majątek i Finanse

Sukces Finansowy

Z czasem, dzięki swojej niezwykłej popularności i licznym sukcesom, Gioachino Rossini stał się człowiekiem bardzo majętnym. Jego sukcesy finansowe były tak znaczące, że uznaje się je za jeden z powodów jego wczesnej rezygnacji z intensywnej pracy kompozytorskiej. Po prostu nie musiał już zarabiać na życie pisaniem kolejnych dzieł, co pozwoliło mu na spokojniejsze życie i realizację innych pasji. Jego fortuna pozwoliła mu na późniejsze życie w dostatku.

Ciekawostki i Późniejsze Lata

„Rossini Fever” w Wiedniu

Podczas wizyty Gioachino Rossiniego w Wiedniu w 1822 roku, jego obecność wywołała prawdziwą histerię, którą biografowie określają mianem „gorączki Rossiniego” (Rossini fever). Jego muzyka i osobowość artysty budziły ogromne zainteresowanie i entuzjazm publiczności. Wiedeń był jednym z wielu miast, które uległy urokowi jego talentu.

Salony Muzyczne w Paryżu

Po powrocie do Paryża w 1855 roku, Gioachino Rossini stał się znany ze swoich sobotnich salonów muzycznych. Były one regularnie odwiedzane przez największe osobistości świata sztuki i kultury, takie jak Franz Liszt czy Giuseppe Verdi. Te spotkania stały się ważnym centrum życia artystycznego stolicy Francji, a sam Rossini był w centrum uwagi, dzieląc się swoją wiedzą i doświadczeniem.

Spotkanie z Beethovenem

Podczas swojego pobytu w Wiedniu, Gioachino Rossini miał okazję spotkać się z Ludwigiem van Beethovenem. Choć Beethoven był już wówczas głuchy, wyraził uznanie dla talentu Rossiniego. Co ciekawe, legendarny kompozytor doradził mu jednak, by trzymał się opery komicznej, sugerując, że w tym gatunku jego talent błyszczy najjaśniej. To spotkanie dwóch gigantów muzyki XIX wieku stanowi interesujący fragment biografii Rossiniego, ukazujący relacje między artystami epoki.

Chronologia Kariery Gioachino Rossiniego

• 1810: Premiera pierwszej wystawionej opery, jednoaktowej komedii „La cambiale di matrimonio” w weneckim Teatro San Moisè (wiek 18 lat).
• 1812: Ogromny sukces opery „La pietra del paragone” w mediolańskiej La Scali, co przyniosło mu tytuł „maestro di cartello”.
• 1813: Sukces opery „Tancredi”, która przyczyniła się do międzynarodowej sławy kompozytora.
• 1815: Objęcie stanowiska dyrektora muzycznego teatrów królewskich w Neapolu.
• 1816: Premiera „Il barbiere di Siviglia” (Cyrulik sewilski) w Rzymie.
• 1815–1822: Okres neapolitański, w którym napisał 18 oper.
• 1822: Poślubienie Isabelli Colbran w marcu.
• 1824: Przeprowadzka do Paryża.
• 1829: Premiera ostatniej wielkiej opery Rossiniego – „Guillaume Tell” (Wilhelm Tell).
• 1810–1823: Okres niezwykłej produktywności, w którym napisał 34 opery.
• Po 1829: Niespodziewana emerytura z pisania oper na kolejne 40 lat życia.
• Po przejściu na emeryturę: Tworzenie utworów religijnych (np. „Stabat Mater”) i zbioru „Péchés de vieillesse”.
• 1855: Powrót do Paryża i sława dzięki sobotnim salonom muzycznym.
• 1868: Śmierć kompozytora 13 listopada.

Wybrane Dzieła Gioachino Rossiniego

Późniejsza Twórczość

• Stabat Mater (utwór religijny)
• Péchés de vieillesse (zbiór utworów fortepianowych i wokalnych)

Gioachino Rossini, wybitny włoski kompozytor, zrewolucjonizował operę, tworząc dzieła o unikalnym stylu, które do dziś zachwycają publiczność na całym świecie. Jego niezwykła kariera, choć zakończona przedwczesną emeryturą kompozytorską, pozostawiła trwały ślad w historii muzyki, a jego arcydzieła operowe, takie jak „Cyrulik sewilski”, pozostają fundamentem repertuaru operowego. Jego wkład w rozwój gatunku i niezapomniane melodie zapewniają mu miejsce wśród największych twórców muzyki klasycznej.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Gioachino_Rossini